İçeriğe atla
Siyez unu ekmeği: siyez unlu, mayalı, fırında pişen ev ekmeği
Hamur İşi ve EkmekTürk Mutfağı

Siyez Unu Ekmeği Tarifi

Puan verin

Son güncelleme:

Siyez unu ekmeği, buğdayın atası sayılan kadim siyez (einkorn) ununu maya, zeytinyağı ve ılık suyla yoğurup mayaladıktan sonra fırında pişirdiğim, fındıksı kokulu ve kabuğu çıtır bir ev ekmeğidir. Yıllardır siyezle ekmek yapıyorum; öğrendiğim en önemli şey, siyezin glüteninin modern buğdaya göre zayıf ve narin olması, ununun da suyu geç çekmesi. Bu yüzden suyu azar azar katıp hamuru nazikçe yoğurmak ve mayasını tam aldırmak başarının anahtarı. Zeytinyağını hamura yumuşaklık ve tazelik kattığı için ekliyorum. Bu siyez unlu ekmek tarifinde malzeme listesi kısa: siyez unu, instant maya, ılık su, zeytinyağı, az şeker ve tuz. İçi hafif krem sarısı, lif ve mineral açısından zengin; katkısız, doyurucu bir ekmek isteyen herkes için birebir.

Porsiyon
4 kişilik
Hazırlık
15 dakika
Pişirme
40 dakika
Toplam
55 dakika
Zorluk
Kolay
Kalori
538 kcal
Mutfak
Türk Mutfağı
Mevsim
Her Mevsim
Pişirme Yöntemi
Fırın
VeganVejetaryenGluten içerir

Malzemeler

6 malzeme

Gereken ekipman

Doğrama tahtasıKeskin bıçak

Nasıl yapılır

6 adım
1

Mayayı 1,5 su bardağı ılık su (yaklaşık 35-40 derece) ve toz şekerle bir kapta karıştırın; üzeri köpürene kadar 5-10 dakika bekletin. Köpürmezse maya ölmüş demektir, yenisiyle baştan başlayın.

2

Geniş bir kaba siyez ununu eleyin. Ortasını havuz gibi açıp köpüren maya karışımını, zeytinyağını ve tuzu ekleyin. Tuzu doğrudan mayanın üzerine dökmemeye çalışın.

3

Malzemeleri azar azar una yedirerek yoğurun. Siyez unu suyu geç çektiği için hamur başta hafif yapışkan gelebilir; birkaç dakika yoğurunca toparlanır. Kuru kalırsa ayırdığınız ılık suyu azar azar ekleyip yumuşak, hafif nemli ama şekil verilebilen bir hamur elde edin. Siyezin glüteni narin olduğundan hamur pürüzsüzleşince durun, fazla yoğurmayın.

4

Hamurun üzerini nemli bir bezle örtüp ılık ve hava akımı olmayan bir yerde, hacmi iki katına çıkana kadar yaklaşık 1 saat mayalandırın. Süreye değil hamura bakın; siyez hamuru çabuk kabarıp çabuk söner, iki katına gelince beklemeden şekillendirin.

5

Mayalanan hamuru hafifçe bastırıp havasını alın, yuvarlak ya da oval şekil verip yağlı kâğıt serili tepsiye alın. Üzerini örtüp 15-20 dakika daha dinlendirin. Pişirmeden hemen önce keskin bir bıçakla üzerine yaklaşık 1 cm derinliğinde çizikler atıp hafifçe un serpin; çizik, ekmeğin fırında düzgün kabarmasını sağlar.

6

Önceden 200 dereceye ısıtılmış fırında, üzeri altın rengini alıp kabuğu çıtırlaşana kadar yaklaşık 35-40 dakika pişirin. Piştiğinden emin olmak için ekmeğin altına parmakla vurun; tok, boş bir ses gelmeli. Fırından alıp tel ızgara üzerinde en az 30-40 dakika soğutun; sıcakken kesmeyin, iç yapısı oturmadan dağılır ve hamurumsu görünür.

Nasıl servis edilir

Siyez ekmeğini ılık ya da oda sıcaklığında servis edin. Yanında peynir, zeytinyağı ya da çorbayla; kahvaltıda çok iyi gider.

Püf noktaları

1

Siyez unu suyu yavaş emer; suyun tamamını bir anda katmayın, azar azar ekleyip hamuru gereğinden fazla sulandırmayın. Hamurun hafif nemli kalması normaldir.

2

Maya suyu ılık olsun (35-40 derece); sıcak su mayayı öldürür, soğuk su mayalanmayı geciktirir.

3

Siyezin glüteni narindir; hamuru toparlanıp pürüzsüzleşene kadar yoğurun ama fazla çalıştırmayın, aşırı yoğurma ekmeği yoğun ve gevşek yapar.

4

Mayalanmayı saate göre değil hamura göre takip edin; siyez hamuru çabuk kabarır, fazla beklerse söner. İki katına gelince şekillendirin.

5

Çıtır kabuk için fırını iyice ısıtın; ekmeği sürerken fırın tabanına küçük bir kapta sıcak su koyarsanız oluşan buhar kabuğu inceltip çıtırlaştırır.

6

Ekmeği sıcakken kesmeyin; tel ızgarada iyice soğuyunca dilimleyin, yoksa iç kısmı hamurumsu görünür.

Yanında ne iyi gider

Aynı sofrada iyi giden tarifler

Besin değerleri

Porsiyon başına, yaklaşık
Kalori538 kcal
Karbonhidrat94,2 g
Lif16,4 g
Protein12 g
Yağ15,9 g
Kolesterol0 mg
KaynakUSDA verisiyle hesaplandı (FoodData Central, 4 porsiyon)

Saklama ve ısıtma

Buzdolabı
3-4 gün
Dondurma
2 ay
Oda Sıcaklığı
2-3 gün
Servis Sıcaklığı
Sıcak
Yeniden Isıtma
Kısık ateşte tavada
Saklama Yöntemi
Hava almayan kapta

Ekmeğin piştiğini nasıl anlarım, sıcakken kesebilir miyim?

Ekmeğin altına parmakla vurduğunuzda tok, boş bir ses gelmeli; 200 derecede 35-40 dakika bu sonucu verir. Kesmeden önce tel ızgarada en az 30-40 dakika soğutun; sıcakken kesilen siyez ekmeğinin iç yapısı oturmadığı için hamurumsu görünür.

Hamur çok yapışkan, un ekleyeyim mi?

Eklemeyin. Siyez unu suyu buğday ununa göre geç çektiği için hamur ilk dakikalarda yapışkan gelir, birkaç dakika yoğurunca toparlanır. Un eklerseniz ekmek kuru ve ufalanan bir yapı alır.

Ekmek neden yeterince kabarmadı?

İlk adımda maya karışımı 5-10 dakikada köpürmediyse maya ölmüştür, yenisiyle baştan başlayın. Ayrıca siyezin glüteni narin olduğu için bu ekmek beyaz un ekmeği kadar yükselmez, daha yoğun bir iç yapısı olur.

Hamuru neden fazla yoğurmamak gerekiyor?

Siyezin glüten ağı zayıf ve kırılgandır; uzun yoğurma bu ağı koparır, hamur akıcılaşır ve mayalanırken şeklini tutamaz. Hamur pürüzsüzleştiği anda durun.

Mayalanmayı 1 saatten uzun tutsam daha iyi olmaz mı?

Olmaz. Siyez hamuru çabuk kabarır, çabuk söner; hacmi iki katına çıktığında beklemeden şekillendirin. Süreye değil hamurun hacmine bakın, aşırı mayalanan hamur fırında çöker.

Üstüne çizik atmak şart mı?

Şart. Pişerken genleşen buhar bir çıkış noktası bulamazsa kabuğu rastgele bir yerden yırtar. Fırına vermeden hemen önce keskin bıçakla yaklaşık 1 cm derinliğinde çizin.

Bu tarifin hikâyesi

Nereden geliyor

Siyez (einkorn), insanlık tarihinin bilinen en eski kültür buğdaylarından biridir; özellikle Kastamonu yöresinde geleneksel olarak yetiştirilir. Siyez unu ekmeği, bu atalık buğdayın ununun mayalanıp fırınlanmasıyla yapılan, fındıksı aromalı besleyici bir ekmektir. Lif, protein ve mineral açısından zengin yapısıyla; sağlıklı beslenmeyi önemseyenlerin tercih ettiği geleneksel bir lezzettir.

Biliyor muydunuz?
  • Protein: Bir porsiyonda yaklaşık 12 g bulunur.
  • Lif: Bir porsiyonda yaklaşık 16,4 g bulunur.
Tarifi uygularken

Alerjen için ürün etiketlerine bakın. Tıbbi ya da diyet tavsiyesi değildir.

Gezginbirchef logosu
Gezginbirchef

Tarifi denediniz mi? Aklınıza takılanı sorun

Malzeme değişimi, pişirme süresi, kıvam… Takıldığınız yeri yazın, Gezginbirchef mutfağından yanıtlayalım.

Sorular ve yanıtlar herkese açık: sizin sorunuz, aynı yerde takılan bir başkasının da işine yarıyor.

Bu tarif için henüz soru yok. İlk soruyu siz sorun.

Adınızı, e-postanızı, sorunuzu ve IP adresinizi yalnızca sorunuzu yanıtlamak, yanıt geldiğinde size haber vermek ve spamı önlemek için işliyorum. E-posta adresiniz yayınlanmaz, hiçbir bültene ya da pazarlama listesine eklenmez, üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Size yalnızca sorunuzun yanıtı ulaşır; bu bir ticari ileti değildir. Sorular yayımlanmadan önce okunur. İşaretiniz tarih ve metin sürümüyle birlikte kayda geçer; dilediğiniz zaman sorunuzun ve bilgilerinizin silinmesini isteyebilirsiniz. KVKK Aydınlatma Metni