İçeriğe atla
Ekşi mayalı ekmek: çıtır kabuklu, içi gözenekli ev yapımı somun
Yemek TarifleriTürk Mutfağı

Ekşi Mayalı Ekmek Tarifi

5,0/5(2 oy)
Siz de puan verin

Ekşi mayalı ekmek, ticari maya yerine un ve suyun doğal fermantasyonuyla elde edilen ekşi mayayla kabaran, çıtır kabuklu ve içi gözenekli bir ekmek. Sabırla yapılır: hamur birkaç saat boyunca katlanarak ve dinlendirilerek gelişir, asıl lezzet bu yavaş fermantasyondan gelir. Ben hamuru fazla yoğurmuyorum, aralıklı katlamalarla glüteni geliştiriyorum ve döküm tencerede pişirerek o kalın çıtır kabuğu yakalıyorum. Mayası canlıysa sonuç her seferinde mis gibi oluyor.

Porsiyon
4
Hazırlık
30 dakika
Pişirme
60 dakika
Toplam
90 dakika
Zorluk
Kolay
Kalori
259 kcal
Mutfak
Türk Mutfağı
Mevsim
Her Mevsim
Pişirme Yöntemi
Fırın
VeganVejetaryenGluten içerir

Malzemeler

5 malzeme
Porsiyon4

Gereken ekipman

Doğrama tahtasıKeskin bıçak

Nasıl yapılır

7 adım
1

Bir kabın içerisine ekşi mayanın iki katı kadar su ekleyin ve ardından ekşi mayayı ekleyip karıştırın.

2

Unu eleyip diğer malzemeleri de ilave edin. Ortasına havuz yapıp mayayı ilave edin ve hafif cıvık bir hamur elde edene kadar yavaş yavaş yoğurun.

3

Hamuru 3 defa, her 40 dakikada bir katlayın. Katlarken hafif un serperek katlayın.

4

Döküm bir tencerenin içerisine yağlı kağıt yerleştirin ve un serpin. Ardından hamuru içine yerleştirip sıcak ortamda üzeri değmeyecek şekilde streç film veya kapak kapatıp 1 saat kadar daha mayalandırın.

5

Mayalandırmanın yarısında hamurun üzerine şekil verip mayalandırma işlemine devam edin.

6

Önceden ısıtılmış 190 derecelik fırında 1 saat kadar, üzeri kızarana kadar pişirin.

7

Piştikten 15 dakika sonra buharlanmaması için ekmeği kabından çıkarıp soğuyana kadar bekleyin. Dilimleyerek servis edin. Afiyet olsun!

Nasıl servis edilir

Ekşi Mayalı Ekmek sıcak servis edildiğinde en güzel lezzetini veriyor. Servis etmeden önce birkaç dakika dinlendirin. Yanında taze salata veya yoğurtla harika uyum sağlar.

Püf noktaları

1

Mayayı en aktif anında (köpürüp tepe yaptığında) kullanın; cansız maya kabartmaz.

2

Suyu ılık kullanın; sıcak su mayayı öldürür, soğuk su fermantasyonu yavaşlatır.

3

Hamuru yoğurmak yerine 40 dakikada bir katlayın; glüten böyle gelişir.

4

Döküm tencereyi kapağıyla kullanın; hapsolan buhar kabuğu doğru açar.

5

Ekmeği fırından çıkınca tel üstünde soğutun; sıcak dilimlemek içini hamurlaştırır.

Yanında ne iyi gider

Aynı sofrada iyi giden tarifler

Besin değerleri

Porsiyon başına, yaklaşık
Kalori259 kcal
Karbonhidrat53,8 g
Lif3,3 g
Protein8 g
Yağ0,9 g
Kolesterol0 mg
A Vitamini0 IU
C Vitamini0 mg
Potasyum114 mg
Kalsiyum14 mg
Demir1,3 mg

Saklama ve ısıtma

Buzdolabı
3-4 gün
Dondurma
2 ay
Oda Sıcaklığı
2-3 saat
Servis Sıcaklığı
Sıcak
Yeniden Isıtma
Kısık ateşte tavada
Bozulma Belirtisi
Ekşi koku, renk değişimi
Saklama Yöntemi
Hava almayan kapta
Dondurmadan Çözme
Buzdolabında bir gece

Merak ettikleriniz

Hamur çok cıvık geldi, un eklesem olur mu?

Eklemeyin. 300 gr una 100 gr maya ve mayanın iki katı su, bilinçli olarak yüksek nemli bir hamur demek; ekmeğin iri gözenekli ve nemli içi bundan geliyor. Un ekleyip sıkılaştırırsanız içi sık, kuru bir somun elde edersiniz. Cıvıklığı un değil, katlama adımı çözer.

Katlama neden 40 dakika arayla ve 3 kez yapılıyor?

Her katlama glüten ağını gerip hamurun kendini toparlamasını sağlar, yani yoğurmanın yerine geçer. Aradaki 40 dakika ise glütenin gevşemesi ve mayanın gaz üretmesi için gerekli. Katlamaları peş peşe yaparsanız hamur direnir, gerilirken yırtılır ve kabarma gücünü kaybeder.

Ekmek neden kabarmadı, yayvan kaldı?

Genellikle mayanın zayıf olmasından. Ekşi mayayı kullanmadan önce bir kaşığını suya bırakın; yüzüyorsa tepe noktasındadır ve hazırdır, dibe çöküyorsa besleyip birkaç saat beklemeniz gerekir. İkinci etken sıcaklık: son mayalanma için verilen 1 saat sıcak ortama göre; 20 derecenin altındaki bir mutfakta bu süre 2-3 saate çıkar.

Döküm tencere şart mı, tepside pişmez mi?

Kapaklı döküm tencere hamurun kendi buharını içeride hapseder; bu buhar ilk yarım saatte kabuğun erken sertleşmesini engeller ve ekmek fırında son bir kez kabarır. Açık tepsi kullanacaksanız fırının alt katına sıcak su dolu bir kap koyun, yoksa kabuk erkenden kalınlaşır ve hacim küçük kalır.

Fırından çıkınca neden hemen kesilmiyor?

İç yapı fırından sonra da oturmaya devam eder; sıcakken keserseniz nişasta sabitlenmediği için iç yapış yapış ve hamurumsu kalır. 7. adımda 15 dakika sonra tencereden çıkarılmasının sebebi de aynı: kapta kalan ekmek kendi buharında yumuşar ve kabuğun çıtırlığı gider.

Kuru kekik yerine başka bir şey konur mu, şeker ne işe yarıyor?

10 gr kuru kekik bu ekmeğin karakteri; biberiye, çörek otu ya da kurutulmuş domatesle aynı ölçüde değiştirebilirsiniz, çünkü kuru otlar hamurdan benzer miktarda su çeker. 1 çay kaşığı şeker tatlandırmak için değil, mayaya hızlı bir başlangıç yakıtı vermek için; atlarsanız mayalanma biraz uzar ama ekmek yine olur.

Bu tarifin hikâyesi

Nereden geliyor

Ekşi mayalı ekmek, insanlığın bilinen en eski ekmek yapım yöntemidir. Binlerce yıl önce Mısır'da keşfedilen fermantasyon tekniği, maya bulunana kadar tek ekmek yöntemi olarak kullanılmıştır. Son yıllarda sağlıklı beslenme trendiyle birlikte yeniden büyük ilgi görmeye başlamıştır.

Biliyor muydunuz?
  • Protein: 100 gramda 8 g bulunur.
  • Lif: 100 gramda 3,3 g bulunur.
  • Demir: 100 gramda 1,3 mg bulunur.
  • Kalsiyum: 100 gramda 14 mg bulunur.
Tarifi uygularken

Besin değerleri porsiyon başına yaklaşık değerlerdir; kullandığınız malzemenin markasına ve ölçüsüne göre değişir, tıbbi ya da diyet tavsiyesi yerine geçmez. Alerjisi olanlar malzeme listesini ve ürün etiketlerini kendileri kontrol etmelidir. Fırın, ocak ve tencere farkları pişirme süresini değiştirir: süreleri başlangıç noktası olarak alın, gözle ve dokunarak kontrol edin. Çiğ yumurta, az pişmiş et ve pastörize edilmemiş süt içeren tarifleri hamileler, küçük çocuklar, yaşlılar ve bağışıklığı düşük olanlar için önermiyoruz. Keskin bıçak, kızgın yağ ve sıcak kapla çalışırken sorumluluk mutfaktaki kişiye aittir.

İlgili Yazılar

Gezginbirchef logosu
Gezginbirchef

Tarifi denediniz mi? Aklınıza takılanı sorun

Malzeme değişimi, pişirme süresi, kıvam… Takıldığınız yeri yazın, Gezginbirchef mutfağından yanıtlayalım.

Sorular ve yanıtlar herkese açık: sizin sorunuz, aynı yerde takılan bir başkasının da işine yarıyor.

Bu tarif için henüz soru yok. İlk soruyu siz sorun.

Adınızı, e-postanızı, sorunuzu ve IP adresinizi yalnızca sorunuzu yanıtlamak, yanıt geldiğinde size haber vermek ve spamı önlemek için işliyorum. E-posta adresiniz yayınlanmaz, hiçbir bültene ya da pazarlama listesine eklenmez, üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Size yalnızca sorunuzun yanıtı ulaşır; bu bir ticari ileti değildir. Sorular yayımlanmadan önce okunur. İşaretiniz tarih ve metin sürümüyle birlikte kayda geçer; dilediğiniz zaman sorunuzun ve bilgilerinizin silinmesini isteyebilirsiniz. KVKK Aydınlatma Metni