Malzemeler
6 malzemeGereken ekipman
Nasıl yapılır
6 adımGeniş bir kapta 2,5 su bardağı ılık suyu, instant mayayı ve toz şekeri çırpın. Üzerini örtüp 10-15 dakika bekletin; yüzey köpük köpük olduğunda maya canlanmış, hamura hazır demektir. Suyun el yakmayan, ten sıcaklığında olmasına dikkat edin: kaynar su mayayı öldürür, soğuk su ise çalıştırmaz.
Ayrı ve büyük bir yoğurma kabına unu ve tuzu koyup karıştırın. Tuzu doğrudan mayanın üstüne değil una karıştırmak, maya aktivitesini korur.
Unun ortasını havuz gibi açıp köpüren mayalı suyu yavaşça ekleyin. Önce kaşıkla, hamur toparlanmaya başlayınca elinizle yoğurun. Ele yapışmayan, yumuşak ve pürüzsüz bir hamur olana kadar yaklaşık 10 dakika yoğurun. Hamur fazla yapışıyorsa azar azar un ekleyin; ama sertleştirmeyin, pişi hamuru yumuşak kalmalı.
Kabın üzerini streç film ya da nemli bir bezle kapatın. Ilık ve hava akımı olmayan bir yerde, hacmi iki katına çıkana kadar yaklaşık 60-70 dakika mayalandırın. Ölçü saat değil, hamurun iki katına çıkması; mutfağınız serinse süre biraz uzayabilir. Bu bekleme, pişinin yumuşak ve boşluklu iç yapısının anahtarıdır.
Kabaran hamurdan ceviz büyüklüğünde bezeler koparın. Elinizi hafifçe yağlayıp her bezeyi avucunuzda yuvarlayın, sonra hafifçe yassılaştırın. İsterseniz ortasına parmağınızla bir delik açıp simit şekli verin; bu delik pişinin içinin de iyice pişmesini sağlar. Hamuru fazla ezmeyin, içindeki havayı kaçırmayın.
Geniş ve derin bir tavaya, pişiler yüzecek kadar (yaklaşık 4 cm) sıvı yağ koyup orta ateşte kızdırın. Yağ 170-180°C olmalı; termometreniz yoksa küçük bir hamur parçası atın, hemen cızırdayıp yavaşça yüzeye çıkıyorsa yağ hazır demektir. Pişileri, tavayı kalabalık etmeden birbirine değmeyecek şekilde yağa bırakın. Her yüzü altın sarısı olana kadar, taraf başına yaklaşık 1,5-2 dakika kızartın. Ateş çok yüksekse dışı yanar içi çiğ kalır, düşükse pişi yağ çeker; bu yüzden orta ateşi koruyun. Kızaran pişileri kevgirle alıp kâğıt havlu serili bir tabağa çıkarın, fazla yağını süzdürüp sıcak sıcak servis yapın.
Nasıl servis edilir
Pişileri kızartıp fazla yağını süzdükten sonra sıcacık servis ediyorum. Kahvaltıda peynir, bal, reçel ve zeytin yanında, çay saatinde ise demli çayla çok güzel oluyor. Dışı çıtır, içi puf puf dokusuyla, sofranın sevilen klasik bir hamur işi oluyor.
Püf noktaları
Hamuru iki katına çıkana kadar mayalandırın; puf puf pişinin sırrı budur.
Tuzu mayaya doğrudan değil una karıştırın; maya aktivitesini korur.
Yağ tam kızmadan hamuru atmayın, pişi yağa doyar.
Orta delikli (simit gibi) açarsanız içi de güzel pişer.
Yanında ne iyi gider
Aynı sofrada iyi giden tarifler
Besin değerleri
Porsiyon başına, yaklaşıkSaklama ve ısıtma
Mayalı pişi baştan sona kaç dakikada hazır olur?
Toplam yaklaşık 105 dakika. Bunun 10-15 dakikası mayanın ılık suda köpürmesi, 10 dakikası yoğurma, 60-70 dakikası mayalanma, 15 dakikası da kızartmadır.
Pişi kabarmadı, içi dolu kaldı?
Hamur yeterince mayalanmamış olabilir. İki katına çıkana kadar (60-70 dakika) ılık ortamda mayalandırın.
Pişi yağ çekti?
Yağ az kızgın olabilir. İyice kızdırın; hamur parçası atınca hemen cızırdayıp çıkmalı.
Dışı yandı içi çiğ kaldı?
Yağ çok kızgın. Ateşi orta seviyeye düşürün.
Tatlı pişi olur mu?
Olur; üzerine pudra şekeri veya pekmez gezdirerek tatlı servis edebilirsiniz.
Kaç kişilik?
5 su bardağı un ve 2,5 su bardağı ılık suyla yoğrulan hamur 6-8 kişilik pişi verir. Hamuru artırırsanız bezeleri partiler halinde kızartın; tavaya çok sayıda beze atmak yağın sıcaklığını düşürür ve pişiler kabarmadan yağ çeker.
Pişi içi neden boşluklu (delik delik) olmuyor?
İyi mayalanmış yumuşak hamur ve yeterince kızgın yağ şart. Hamuru fazla unlayıp sertleştirmeyin; bezeleri açarken çok bastırmayın ki içeride hava kalsın.
Pişi neden söndü, bayatlayınca sertleşti?
Fazla mayalanan ya da soğuyan pişi sönebilir; sıcakken servis edin. Bayatlarsa hafif nemlendirip düşük ısıda kısa süre ısıtın.
Instant maya yerine yaş maya kullanabilir miyim?
Evet. 1 paket (10 g) instant mayanın karşılığı yaklaşık 30 g yaş mayadır, yani yarım paket. Yaş mayayı 2,5 su bardağı ılık suda toz şekerle ezerek eritin ve yine köpürene kadar bekleyin; mayalanma süresi değişmez.
Pişi hamurunu akşamdan hazırlayıp sabah kızartabilir miyim?
Evet, hatta tadı daha belirgin olur. Hamuru yoğurduktan sonra üzerini sıkıca kapatıp doğrudan buzdolabına kaldırın; soğukta yavaş mayalanır. Sabah dolaptan çıkarıp 30-40 dakika oda sıcaklığına gelmesini bekleyin, sonra bezeleri koparıp kızartın.
Hamur elime yapışıyor, un eklemeli miyim?
Pişi hamuru yumuşak ve hafif yapışkan olmalı; un ekledikçe pişi sertleşir ve kabarmaz. Un yerine elinizi ve tezgâhı hafifçe yağlayın, hamur o zaman yapışmadan şekil alır. Hamur gerçekten akıcı kıvamdaysa 2-3 yemek kaşığı unu azar azar ekleyip tekrar yoğurun.
Pişi kızartmak için hangi yağı kullanmalıyım?
Tadı nötr ve dumanlanma noktası yüksek sıvı yağlar uygundur: ayçiçek veya mısırözü yağı. Tereyağı bu sıcaklıkta yanar. Yağı baştan 4 cm derinlikte koyun; sonradan eklenen soğuk yağ tavanın sıcaklığını düşürür ve o partideki pişiler yağ çeker.
Mayalı pişi nasıl yapılır?
2,5 su bardağı ılık suyu 1 paket (10 g) instant maya ve 1 tatlı kaşığı toz şekerle çırpıp 10-15 dakika köpürmeye bırakın. 5 su bardağı unu 1 tatlı kaşığı tuzla karıştırıp ortasını havuz gibi açın, köpüren mayalı suyu ekleyip 10 dakika yoğurun ve hamuru 60-70 dakika, iki katına çıkana kadar mayalandırın. Ceviz büyüklüğünde bezeler koparıp hafifçe yassılaştırın ve 4 cm derinliğindeki kızgın yağda kızartın.
Pişi kaç derecede kızartılır, her yüzü kaç dakika?
Yağın 170-180 °C olması gerekir; termometreniz yoksa küçük bir hamur parçası atın, hemen cızırdayıp yavaşça yüzeye çıkıyorsa yağ hazırdır. Her yüzü altın sarısı olana kadar taraf başına yaklaşık 1,5-2 dakika kızartın. Ateşi orta seviyede sabit tutun ve tavayı kalabalık etmeyin; pişiler birbirine değmemeli.
Pişinin ortasına neden delik açılıyor?
Bezeyi avuçta yuvarlayıp hafifçe yassılaştırdıktan sonra parmakla ortasına açılan delik, simit görünümü vermenin yanında pratik bir işe yarar: hamurun en kalın noktası ortadan kalktığı için pişinin içi de dışı kadar iyi pişer. Delik açmak istemezseniz bezeleri biraz daha ince yassılaştırın.
Pişi nasıl saklanır, ertesi gün nasıl ısıtılır?
Hava almayan bir kapta oda sıcaklığında 2 gün, buzdolabında 4-5 gün durur; 2 aya kadar da dondurabilirsiniz. Isıtmak için 150 derece fırında 5 dakika yeterli. Mikrodalga kullanmayın, pişi yumuşayıp lastikleşir.
Bu tarifin hikâyesi
Pişi, mayalı hamurun yağda kızartılmasıyla yapılan, Türk ve Balkan mutfaklarının ortak bir kahvaltı klasiğidir; bölgelere göre farklı isim ve şekillerle bilinir. Yağda kızartılan mayalı hamur geleneği dünya genelinde yaygındır ve pişi bu geleneğin Anadolu yorumudur. Dışı çıtır, içi puf puf dokusuyla pişi, özellikle hafta sonu kahvaltılarının ve çay saatlerinin sevilen bir hamur işidir.
- Hamurun hacmi iki katına çıkana kadar mayalandırılması, pişinin içinin boşluklu ve puf puf olmasının anahtarıdır. Yağın doğru sıcaklıkta (hamur parçası atılınca cızırdayıp yüzeye çıkacak kadar) olması, pişinin yağ çekmeden çıtır kızarmasını sağlar.
Alerjen için ürün etiketlerine bakın. Tıbbi ya da diyet tavsiyesi değildir.
Tarifi denediniz mi? Aklınıza takılanı sorun
Malzeme değişimi, pişirme süresi, kıvam… Takıldığınız yeri yazın, Gezginbirchef mutfağından yanıtlayalım.
Sorular ve yanıtlar herkese açık: sizin sorunuz, aynı yerde takılan bir başkasının da işine yarıyor.